Facebook

Przednówek. Zupa zacierkowa



Przednówek to okres jaki nasi przodkowie przechodzili w większości ciężko. To był czas oczekiwania na pierwsze plony. Pora ta charakteryzowała się niedostatkiem żywności. Pustki w spiżarniach świeciły, bo zapasy zostały wyjedzone w czasie zimy. Im zima była cięższa i dłuższa tym sytuacja bardziej dramatyczna. Zależało to oczywiście od zamożności gospodarzy, a także od zapobiegliwości gospodyni i jej zorganizowania. Ratowały sytuację ziemniaki, buraki, brukiew, rzepa,  cebula,  kiszonki, kasze  i mąka. Czasem zostało też trochę słoniny dla omasty używanej czasem. Problem też stanowił opał, którego również niekiedy brakowało. Jedzono proste potrawy z ziemniaków, cienkie polewki, żury. Ważnym składnikiem była sól. Składniki też były znajdowane na polach, rośliny obecnie uważane za chwasty : perz, lebiodę, pokrzywy, łopian, krwawnik.  


Ciekawie opisany jest ten okres w książce " Obraz wsi sokólskiej połowy XIX wieku w rękopisie Adama Bućkiewicza ", wydanej w Sokółce w 2011 roku. 

" W jego domostwie jedynym skarbem jest krówka, jeśli ta się ocieli wcześniej, wówczas za cielaka weźmie tyle ile mu potrzeba na kupienie soli, a mlekiem zabieli strawę. Ale tę strawę z czegóż on przyrządza ? Oto chodzi po polach i zbiera młody chaberek, lebiodę i pokrzywkę przy płotach rosnącą- są to jego specyfika wiosenne przeciwko głodowi. Zielsko to gotuje się w rodzaju zupy, dodaje kaszy zwykle jęczmiennej, jako pożywniejszej, zabiela to  mlekiem i dorzuca kilka kartofel. Stara się tylko tę strawę mocno osolić". 

Wybrałam proste danie, gdzie wykorzystałam kilka składników, jakie mogły się znaleźć na przednówku w gospodarstwach wiejskich. Ziemniaki, mąka, cebula. Ekskluzywnym dodatkiem jest jajko oraz słonina. Jajka nie były często używane w prostej kuchni wiejskiej, bo były przeznaczane na sprzedaż. Zupa zacierkowa była gotowana w moim domu rodzinnym. Zawiesista i pyszna. Znana w  regionie radomskim.  Znalazłam podobne przepisy na taką zupę w innych regionach Polski. Na Lubelszczyźnie dodawano do tej zupy w końcowym etapie trochę śmietany lub mleka. 

 Składniki

Zupa

1 kg ziemniaków
2 cebule
mały kawałek słoniny
sól,
woda,

Zacierki

1 jajko
parę łyżek mąki pszennej, tyle ile wchłonie jajko. 





Ziemniaki kroimy w dość grube kawałki i gotujemy w wodzie. Na patelni przesmażamy słoninę drobno pokrojoną, aż się wytopi tłuszcz płynny. Na nim przesmażamy cebulę pokrojoną w kostkę. Dorzucamy całość do gotujących się ziemniaków. Solimy. Gotujemy. Przygotowujemy zacierki z jednego jajka, dodając tyle mąki by wchłonąć jajko. Ciasto powinno być dość twarde. Formujemy małe kluseczki albo rwiemy ciasto kawałkami i wrzucamy wprost do gotującej się zupy. Gdy ziemniaki są miękkie, a ciasto ugotowane możemy podawać. 


Komentarze